Kartal Boşanma Avukatı

Kartal’da anlaşmalı ve çekişmeli boşanma, velayet, nafaka ve mal rejimi tasfiyesi konularında yol arıyorsanız bu sayfa, davanın nerede görüleceğinden başlayarak süreleri ve izlenecek adımları anlatır. Genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olayınıza ilişkin hukuki görüş veya tavsiye niteliği taşımaz.

Kartal’da boşanma davası nerede görülür?

Kartal’da açılacak boşanma davası, İstanbul Anadolu Adliyesi’nde bulunan aile mahkemelerinde görülür. Aynı adliyenin yargı çevresinde Ataşehir, Kadıköy, Maltepe, Pendik, Sancaktepe, Sultanbeyli, Tuzla, Çekmeköy, Ümraniye ve Üsküdar da yer alır; bu ilçelerden gelen dosyalar da aynı binada görülür.

Mahalleye göre değişen bir mahkeme yoktur. Atalar, Cevizli, Cumhuriyet, Çavuşoğlu, Esentepe ve Gümüşpınar gibi Kartal mahallelerinin tamamı tek bir yargı çevresine bağlıdır: hangi mahallede oturursanız oturun, adliye işleriniz İstanbul Anadolu Adliyesi’nde yürütülür.

Yargı çevresi mahkeme türüne göre değişebilir. Bu sayfadaki bilgi genel kuralı anlatır; dosyanızın hangi adliyede olduğunu e-Devlet üzerinden UYAP Vatandaş Portalı’ndan doğrulamanız gerekir. Dosya numarası varsa en kesin bilgi oradadır.

Bu sayfa, Kartal’da boşanma ve aile hukuku uyuşmazlığı yaşayan kişiler için hazırlanmıştır: dava nerede açılır, hangi sebeplere dayanılır, nafaka ve velayet nasıl belirlenir, şiddet söz konusuysa nereye başvurulur. Genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olayınıza ilişkin hukuki görüş veya tavsiye niteliği taşımaz.

Şiddet ya da şiddet tehlikesi varsa beklemeyin. Acil durumda 155 (polis), 156 (jandarma) veya 112; danışma ve yönlendirme için ALO 183 Şiddetle Mücadele Hattı (ücretsiz, 7/24). Koruma kararı için boşanma davası açmış olmanız gerekmez — ayrıntı için 6284 sayılı Kanun bölümüne bakabilirsiniz.

Boşanma ve aile davalarında hangi mahkeme görevlidir?

Boşanma, ayrılık, nafaka, velayet ve mal rejiminin tasfiyesi davaları aile mahkemesinde görülür. Aile mahkemeleri, Türk Medeni Kanunu’nun aile hukukuna ilişkin hükümlerinden doğan dava ve işleri görmekle görevlidir; vesayete ilişkin işler bu görevin dışındadır (4787 s.K. m.4). Aile mahkemesi kurulmamış yerlerde bu işlere, Hâkimler ve Savcılar Kurulunca belirlenen asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla bakar (4787 s.K. m.2). Kartal bakımından dosya kural olarak İstanbul Anadolu Adliyesi’nde açılır.

Yetki, yani hangi yerdeki mahkemeye gidileceği, boşanmada özel bir kuralla belirlenmiştir. Boşanma veya ayrılık davalarında yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri ya da eşlerin davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir (TMK m.168). Buradaki “eşlerden biri” ifadesi hem davacıyı hem davalıyı kapsar; bu nedenle boşanmada, genel kuraldan (davalının yerleşim yeri — HMK m.6) farklı olarak davacının kendi yerleşim yeri mahkemesinde de dava açılabilir.

Bu kural, taşınmazın aynına ilişkin davalarda olduğu gibi (HMK m.12) “kesin yetki” biçiminde düzenlenmemiştir. Sonuç olarak yetkiye itiraz edilecekse bu itirazın cevap dilekçesinde ileri sürülmesi ve yetkili görülen mahkemenin gösterilmesi gerekir; süresinde ve usulüne uygun itiraz edilmezse davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir (HMK m.19).

Şunu da eklemek gerekir: yargı çevresi mahkeme türüne göre değişebilir ve bir adliyenin baktığı ilçeler zaman içinde yeniden belirlenebilir. Dosyanızın hangi adliyede kayıtlı olduğunu, duruşma gününü ve son işlemleri e-Devlet üzerinden UYAP Vatandaş Portalı’ndan doğrulamanız yerinde olur. İstanbul Anadolu Adliyesi bilgisi burada yol göstermek içindir; bağlayıcı olan, dosyanın kayıtlı olduğu mahkemedir.

Anlaşmalı boşanma hangi şartlarda mümkündür?

Eşler boşanmanın kendisinde ve sonuçlarında anlaşıyorsa, dava tek celsede sonuçlanabilir. Kanun bunun için üç şart arar (TMK m.166/3):

• Evlilik en az bir yıl sürmüş olmalıdır. Bir yıldan kısa evliliklerde bu yol kullanılamaz; dava çekişmeli olarak yürür.
• Eşler birlikte başvurmalı ya da biri diğerinin davasını kabul etmelidir.
• Hâkim tarafları bizzat dinlemelidir. Hâkimin, iradelerin serbestçe açıklandığına kanaat getirmesi gerekir. Bu nedenle anlaşmalı boşanmada duruşmaya bizzat katılmak zorunludur; yalnızca vekille temsil yeterli değildir.

Ayrıca hâkimin, boşanmanın malî sonuçları ile çocukların durumu hakkında tarafların kabul ettiği düzenlemeyi — yani protokolü — uygun bulması gerekir. Hâkim, tarafların ve çocukların menfaatini gözeterek protokolde değişiklik yapabilir; bu değişiklikler de taraflarca kabul edilirse boşanmaya karar verilir. Boşanmanın fer’î sonuçlarına ilişkin anlaşmalar hâkim onaylamadıkça geçerli olmaz (TMK m.184/5). Bu yüzden protokolde nafaka, velayet, kişisel ilişki ve mal paylaşımı başlıklarının açık ve eksiksiz yazılması önem taşır; boş bırakılan bir başlık, sonradan ayrı bir dava konusu hâline gelebilir.

Çekişmeli boşanmada hangi sebeplere dayanılabilir?

Anlaşma sağlanamadığında dava çekişmeli yürür. Kanun, sayılı özel sebepler ile bir genel sebep öngörmüştür:

• Zina (TMK m.161). Dava hakkı, sebebin öğrenilmesinden başlayarak altı ay ve her hâlde eylemin üzerinden beş yıl geçmekle düşer. Affeden tarafın dava hakkı yoktur.
• Hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranış (TMK m.162). Süreler aynıdır: öğrenmeden itibaren altı ay, sebebin doğumundan itibaren beş yıl. Affeden tarafın dava hakkı yoktur.
• Suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme (TMK m.163). Küçük düşürücü bir suç işlenmesi veya haysiyetsiz hayat sürülmesi nedeniyle birlikte yaşamanın beklenemez hâle gelmesi durumunda her zaman dava açılabilir.
• Terk (TMK m.164). Ayrılığın en az altı ay sürmüş ve devam ediyor olması, ayrıca hâkim veya noter aracılığıyla yapılan ihtarın sonuçsuz kalması gerekir. İhtarda, terk eden eşe iki ay içinde ortak konuta dönmesi bildirilir. Belirli sürenin dördüncü ayı bitmeden ihtar istenemez, ihtardan sonra iki ay geçmeden dava açılamaz.
• Akıl hastalığı (TMK m.165). Ortak hayatın diğer eş için çekilmez hâle gelmesi ve hastalığın geçmesine olanak bulunmadığının resmî sağlık kurulu raporuyla tespiti aranır.
• Evlilik birliğinin temelinden sarsılması (TMK m.166/1). Uygulamada en sık dayanılan sebep budur. Davacının kusuru daha ağırsa davalının itiraz hakkı vardır; ancak bu itiraz hakkın kötüye kullanılması niteliğindeyse ve birliğin devamında korunmaya değer bir yarar kalmamışsa boşanmaya karar verilebilir.

Buna ek olarak bir de fiilî ayrılık hâli vardır: boşanma sebeplerinden herhangi biriyle açılmış davanın reddedilmesi ve bu kararın kesinleştiği tarihten başlayarak bir yıl geçmesi hâlinde, her ne sebeple olursa olsun ortak hayat yeniden kurulamamışsa evlilik birliği temelden sarsılmış sayılır ve eşlerden birinin istemi üzerine boşanmaya karar verilir (TMK m.166/4). Bu süre 2024 yılındaki değişiklikle bugünkü hâlini almıştır.

Velayet ve çocukla kişisel ilişki nasıl belirlenir?

Evlilik sürdüğü sürece velayet ana ve baba tarafından birlikte kullanılır; boşanmada ise velayet, çocuk kendisine bırakılan tarafa ait olur (TMK m.336). Mahkeme, olanak bulundukça ana ve babayı dinledikten sonra hakları ve çocukla kişisel ilişkiyi düzenler (TMK m.182). Velayetin kullanılması kendisine verilmeyen eşin çocukla kişisel ilişkisi düzenlenirken, çocuğun özellikle sağlık, eğitim ve ahlâk bakımından yararları esas tutulur.

Belirleyici ölçüt, ana babanın talebi değil çocuğun yararıdır. Bu nedenle ekonomik güç tek başına sonucu belirlemez; çocuğun alışkın olduğu çevre, kardeşlerinden ayrılıp ayrılmayacağı, bakımın fiilen kim tarafından üstlenildiği ve tarafların çocukla ilişkiye yaklaşımı birlikte değerlendirilir. Aile mahkemeleri bu değerlendirmede adliyede görevli psikolog, pedagog ve sosyal çalışmacılardan yararlanır (4787 s.K. m.5). İdrak çağındaki çocuğun görüşünün alınması da yerleşik uygulamadır; çocuğun görüşü dinlenir, ancak tek başına bağlayıcı sayılmaz.

Kişisel ilişki düzenlemesi kâğıt üzerinde kalan bir karar değildir: mahkeme, kararında bu düzenlemenin gereklerinin yerine getirilmemesi hâlinde — çocuğun menfaatine aykırı olmamak kaydıyla — velayetin değiştirilebileceğini ihtar eder (TMK m.182/2). Ana veya babanın başkasıyla evlenmesi, başka bir yere gitmesi ya da ölmesi gibi yeni olgular ortaya çıkarsa hâkim, istem üzerine veya kendiliğinden gerekli önlemleri alır (TMK m.183).

Nafaka türleri: hangisi, kim için, ne zamana kadar?

“Nafaka” tek bir şey değildir; dayanağı, alacaklısı ve süresi farklı kalemlerden söz edilir. Karıştırılmaları hak kaybına yol açabildiği için aşağıda ayrı gösterilmiştir. Miktar her dosyada tarafların gelir ve malî durumuna göre hâkim tarafından takdir edilir; Kartal için geçerli sabit bir ölçek yoktur ve bu sayfada rakam verilmesi mümkün değildir.

Nafaka türü	Kim isteyebilir	Ne zamana kadar	Dayanak
Tedbir nafakası (dava sırasında)	Eş ve çocuklar için; hâkim istem olmasa da re’sen karar verir	Davanın devamı süresince	TMK m.169
Tedbir nafakası (dava açılmadan, ayrı yaşarken)	Ayrı yaşamakta haklı olan eş	Hâkimin belirlediği önlem sürdüğü sürece	TMK m.197
Yoksulluk nafakası	Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek ve kusuru daha ağır olmayan eş	Süresiz; belirli hâllerde kalkar veya kaldırılır	TMK m.175, m.176
İştirak nafakası	Çocuğa fiilen bakan ana veya baba, çocuk adına	Çocuk ergin oluncaya kadar. Ergin olduğu hâlde eğitimi süren çocuk, bakım nafakasını kendi adına ayrıca istemelidir (TMK m.328/2)	TMK m.182, m.328, m.329

Yoksulluk nafakası bakımından iki nokta sık karıştırılır. Birincisi: kanun bu nafakayı süresiz olarak öngörmüştür ve nafaka yükümlüsünün kusuru aranmaz; aranan, isteyen eşin kusurunun daha ağır olmamasıdır (TMK m.175). İkincisi: süresiz olması “sonsuza kadar değişmez” anlamına gelmez. İrat biçiminde ödenen nafaka, alacaklı tarafın yeniden evlenmesi ya da taraflardan birinin ölümü hâlinde kendiliğinden kalkar; alacaklının evlenme olmaksızın fiilen evliymiş gibi yaşaması, yoksulluğunun ortadan kalkması ya da haysiyetsiz hayat sürmesi hâllerinde ise mahkeme kararıyla kaldırılır. Tarafların malî durumları değişirse iradın artırılması veya azaltılması istenebilir (TMK m.176).

Evliliğin boşanma sebebiyle sona ermesinden doğan dava haklarının bir yıllık zamanaşımına tabi olduğu da unutulmamalıdır: bu süre boşanma hükmünün kesinleşmesinden itibaren işler (TMK m.178). Maddi ve manevi tazminat istemleri bu çerçevededir (TMK m.174). Bu bir yıllık süre, mal rejiminin tasfiyesinden doğan katılma alacağı bakımından uygulanmaz; Yargıtay uygulamasında katılma alacağı ayrı bir davanın konusu sayılır ve on yıllık zamanaşımına tabi tutulur (TBK m.146). Kendi dosyanızda hangi tarihin esas alınacağı ayrıca incelenmelidir. Boşanmadan sonra açılacak nafaka davalarında ise nafaka alacaklısının yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir (TMK m.177).

Mal rejiminin tasfiyesi boşanma davasından ayrıdır

Sık rastlanan bir yanılgı, boşanma kararıyla birlikte malların da kendiliğinden paylaşıldığının sanılmasıdır. Böyle değildir: mal rejiminin tasfiyesi ayrı bir davanın konusudur ve talep edilmedikçe hükme bağlanmaz.

1 Ocak 2002’den sonra kurulan evliliklerde, eşler başka bir rejim seçmemişse edinilmiş mallara katılma rejimi uygulanır (TMK m.202). Eşler, evlenme başvurusu sırasında yazılı bildirimle ya da evlenmeden önce veya sonra noterde yapacakları mal rejimi sözleşmesiyle başka bir rejimi seçebilirler (TMK m.203, m.205). Daha eski evlilikler de kapsam dışında değildir: 1 Ocak 2002’den önce evlenmiş eşler bir yıl içinde başka bir rejim seçmemişlerse, 1 Ocak 2002’den itibaren edinilmiş mallara katılma rejimini seçmiş sayılırlar (4722 s.K. m.10); o tarihten önceki dönem eski rejime tabidir. Yani 2002 öncesinde kurulmuş uzun bir evlilikte de, 2002 sonrasında edinilen mallar bakımından katılma alacağı doğar. Edinilmiş mal, her eşin rejimin devamı süresince karşılığını vererek elde ettiği değerlerdir: çalışmanın karşılığı edinimler, sosyal güvenlik ödemeleri, çalışma gücünün kaybı nedeniyle ödenen tazminatlar, kişisel malların gelirleri ve edinilmiş malların yerine geçen değerler (TMK m.219). Miras yoluyla veya karşılıksız kazanma yoluyla edinilenler ile evlenmeden önce sahip olunanlar kural olarak kişisel maldır.

Tasfiyede her eşin artık değeri hesaplanır ve her eş, diğerinin artık değerinin yarısı üzerinde hak sahibi olur; karşılıklı alacaklar takas edilir (TMK m.236). Bu, “her mal ikiye bölünür” demek değildir: hesap malın kendisi üzerinden değil, katılma alacağı üzerinden yürür. Boşanma hâlinde mal rejimi, karar tarihinden değil dava tarihinden geçerli olmak üzere sona erer (TMK m.225); dava tarihi bu yüzden hangi malın hesaba gireceğini belirleyen kilit tarihtir. Zina veya hayata kast nedeniyle boşanmada hâkim, kusurlu eşin artık değerdeki payını azaltabilir veya kaldırabilir (TMK m.236/2). Tasfiye davası uygulamada boşanma kararının kesinleşmesi beklenerek görülür.

Şiddet ya da şiddet tehlikesi varsa: 6284 sayılı Kanun

Boşanma sürecinden bağımsız olarak, şiddete uğrayan veya şiddete uğrama tehlikesi bulunan kişiler için ayrı ve hızlı bir koruma yolu vardır. 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun; kadınları, çocukları, aile bireylerini ve tek taraflı ısrarlı takip mağdurlarını kapsar (m.1). Şiddet yalnızca fiziksel değildir: kanun cinsel, psikolojik, sözlü ve ekonomik şiddeti de tanımına dâhil eder (m.2).

Nereye başvurulur? Acil bir tehlike varsa önce 155 (polis), 156 (jandarma) veya 112 aranır; danışma ve yönlendirme için ALO 183 Şiddetle Mücadele Hattı ücretsiz ve 7/24 hizmet verir. Tedbir kararı, en çabuk ve en kolay ulaşılabilecek yer hâkiminden, mülkî amirden ya da kolluk biriminden istenebilir (m.8/1). Uygulamada bu, en yakın karakol, Cumhuriyet başsavcılığı, kaymakamlık ya da İstanbul Anadolu Adliyesi’nde bulunan aile mahkemesi demektir. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’na bağlı Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri (ŞÖNİM) yedi gün yirmi dört saat esasıyla çalışır ve barınma, geçici maddi yardım, sağlık ve adli yardım hizmetlerini koordine eder (m.14, m.15). Şiddet veya şiddet uygulanma tehlikesini herkes resmî makamlara ihbar edebilir (m.7).

Delil aranmaz. Bu, kanunun en çok bilinmeyen yanıdır: koruyucu tedbir kararı verilebilmesi için şiddetin uygulandığı hususunda delil veya belge aranmaz; önleyici tedbir kararı da geciktirilmeksizin verilir (m.8/3). Rapor, tanık ya da kayıt yokluğu başvuruya engel değildir.

Hâkim, şiddet uygulayan hakkında; şiddet, hakaret ve aşağılama içeren söz ve davranışlarda bulunmaması, müşterek konuttan derhâl uzaklaştırılması ve konutun korunan kişiye tahsisi, korunan kişiye, konutuna, okuluna ve işyerine yaklaşmaması, iletişim araçlarıyla rahatsız etmemesi, silahlarını kolluğa teslim etmesi gibi önleyici tedbirlere karar verebilir (m.5). Bunların yanında barınma yeri sağlanması, geçici maddi yardım, kimlik ve adres bilgilerinin tüm resmî kayıtlarda gizli tutulması ve tapu kütüğüne aile konutu şerhi konulması gibi koruyucu tedbirler de bulunur (m.3, m.4, m.8/6). Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde bu tedbirlerden bir kısmını kolluk amiri de alabilir; kolluğun aldığı önleyici tedbir yirmi dört saat içinde hâkim tarafından onaylanmazsa kendiliğinden kalkar (m.5/2).

Tedbir kararı ilk defasında en çok altı ay için verilir; tehlikenin devam ettiği anlaşılırsa süresi uzatılabilir, şekli değiştirilebilir (m.8/2). Karara aykırı davranan kişi, fiili ayrıca suç oluştursa bile zorlama hapsine tabi tutulur: ilkinde üç günden on güne kadar, her tekrarında on beş günden otuz güne kadar; toplamı altı ayı geçemez (m.13). Kararlara karşı tefhim veya tebliğden itibaren iki hafta içinde aile mahkemesine itiraz edilebilir; itiraz mercii kararını bir hafta içinde verir ve bu karar kesindir (m.9). Son olarak: bu kanun kapsamındaki başvurular ile kararların icra ve infazı için yapılan işlemlerden yargılama gideri, harç, posta gideri ve benzeri hiçbir ad altında masraf alınmaz (m.20). Başvuru ücretsizdir.

Boşanmada dava şartı arabuluculuk yoktur

Bu nokta, diğer hukuk alanlarındaki düzenlemelerden alışkanlıkla karıştırılıyor. İşçilik alacağı ve işe iade davalarında (7036 s.K. m.3), konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari davalarda (Türk Ticaret Kanunu) ve kira, komşu hakkı, kat mülkiyeti ile ortaklığın giderilmesi uyuşmazlıklarında (6325 s.K. m.18/B) dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır. Boşanma, velayet ve nafaka davaları bu listelerin hiçbirinde yer almaz.

Bunun sebebi yalnızca listede sayılmamış olmaları da değildir. Arabuluculuk, ancak tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri özel hukuk uyuşmazlıklarında uygulanır. Boşanmanın kendisi, velayet ve kamu düzenine ilişkin sonuçlar bu kapsamda değildir; buna karşılık aile hukukundan doğan uyuşmazlıkların elverişli olanları tarafların isteğiyle arabuluculuğa götürülebilir; kanun bu ayrımı, aile içi şiddet iddiası taşıyanları elverişsiz sayarak kurar (6325 s.K. m.1/2) ve elverişli aile uyuşmazlıklarının varlığını başka bir hükümde de varsayar (m.18/3). Kanun ayrıca, aile içi şiddet iddiasını içeren uyuşmazlıkların arabuluculuğa elverişli olmadığını açıkça belirtir (6325 s.K. m.1/2). Dolayısıyla Kartal’da boşanma davası açmak için önce arabulucuya gitmek gerekmez; doğrudan aile mahkemesine başvurulur. Aile mahkemesinin, esasa girmeden önce tarafları sulha teşvik etmesi ise ayrı bir kurumdur ve mahkeme içinde işler (4787 s.K. m.7); boşanmanın fer’î sonuçlarına ilişkin her anlaşma, hâkim onaylamadıkça geçerli olmaz (TMK m.184/5).

Kartal’da bu alanda öne çıkan konular

Aile mahkemeleri de aynı adliyededir. Boşanma, nafaka, velayet, kişisel ilişki ve mal rejiminin tasfiyesi istemleri burada karara bağlanır; dava şartı arabuluculuk bu alanda uygulanmaz. Ceza dosyasıyla kesişen bir nokta vardır: aile içi şiddet iddiasında 6284 sayılı Kanun uyarınca koruyucu ve önleyici tedbir kararı aile mahkemesinden istenir, fiilin suç oluşturması hâlinde ayrıca savcılığa şikâyette bulunulur. İki yol birbirinin yerine geçmez; birlikte yürüyebilir. Dilekçe aşamasında en sık düşülen yanlış, dayanılan olayların somut biçimde gösterilmemesidir; iddia ve savunmanın genişletilmesi yasağı nedeniyle sonradan ileri sürülen vakıalar dinlenmeyebilir. Affedildiği anlaşılan olaylara dayanılması da istemi zayıflatır. Nüfus kaydı, ortak konuta ilişkin belge, gelir ve mal varlığı belgeleri ile varsa doktor raporu ve tanık listesi davanın başında hazır olmalıdır. Zina ve hayata kast gibi özel boşanma sebeplerinde öğrenmeden itibaren altı ay, her hâlde beş yıl olan hak düşürücü süreler işler (TMK m.161–162). Bkz. aile hukuku.

Dönüşüm döngüsünde bir aile: sık taşınmanın günlük karşılığı

Kartal’da yapı stoku uzun süredir hareket hâlindedir; binası yenilenen aileler geçici bir konuta çıkar, işler bitince geri döner ya da başka bir mahalleye yerleşir. Ayrılık böyle bir dönemde gündeme geldiğinde, dosyanın en çok zaman kaybettiren yanı uyuşmazlığın kendisi değil, kimin nerede oturduğunun sürekli değişmesidir.

Bunun pratik sonucu şudur: gönderilen yazı eski adrese gider, taraf haberdar olmaz, duruşma boşa geçer ve süreç bir tur daha uzar. Yeni yere geçildiğinde adresin hem karşı tarafa hem dosyaya yazıyla geçirilmesi, geçici konutta oturuluyorsa bunun ne kadar süreceğinin baştan söylenmesi, bu tekrarı önler. Çocuğun okul kaydının hangi tarafta kalacağı da erken konuşulması gereken bir başlıktır; okul değişikliği dönem ortasında yapıldığında sonuçları kâğıda yansımayan bir yük doğurur.

Duruşma günü Kartal’da geçer, ama herkes için kısa değildir

Aile mahkemeleri İstanbul Anadolu Adliyesi’ndedir ve bu bina Kartal sınırları içinde, E-5 güney yan yol üzerindedir. İlçede oturan taraf için yol kısadır. Buna karşılık aynı adliye Anadolu yakasının pek çok ilçesine baktığından, karşı taraf ya da tanık başka bir ilçeden geliyor olabilir ve sabah saatlerindeki yoğunluk hesaba katılmadığında duruşmaya yetişilemez.

Bu yüzden duruşma gününün en az bir hafta öncesinden planlanması yerinde olur: davetiyede yazan kat ve salon numarasının not edilmesi, kimliğin yanına alınması, dinletilecek kişinin adı ile açık adresinin önceden bildirilmiş olması. Gelinemeyecekse durumun belgesiyle birlikte önceden bildirilmesi gerekir; haber verilmeden gelinmeyen bir gün, o celsede söylenecek sözün kaybedilmesi anlamına gelebilir.

Ev düzeninin kâğıt üzerindeki hâli

Ayrı yaşamaya başlandığında dosyanın omurgasını, tarafların anlattıkları değil ev düzeninin kayıtları oluşturur. Konut kirası kimin adına yazılmıştır, aidat kimin hesabından ödenmiştir, elektrik ve su abonelikleri kimin üzerindedir, çocuğun okul ve sağlık kayıtlarında kim görünmektedir? Bunlar günlük hayatta önemsiz sayılan ayrıntılardır; ayrılık gündeme geldiğinde ise kimin fiilen neyi yürüttüğünü gösteren en sağlam belgelere dönüşürler.

Bu kayıtların bir bölümü kurumlardan sonradan da alınabilir. Buna karşılık ortak konutta bulunan ve taşınma sırasında dağılan belgeler — sözleşmeler, dekontlar, yazışmalar — çoğu zaman geri gelmez. Ayrı eve çıkılmadan önce bunların bir örneğinin ayrılması, sonradan yapılacak her konuşmayı kolaylaştırır.

Binası yenilenen bir konutta oturuluyorsa buna bir başlık daha eklenir: yapıyla ilgili yazışmalar, taşınma sırasında yapılan ödemeler ve geçici konuta ilişkin belgeler de aynı dosyanın parçasıdır. Bu evrak çoğu zaman tek bir kişide toplanır ve ayrılık gündeme geldiğinde diğer tarafın elinde hiçbir şey kalmaz.

Kartal hakkında

Kartal’da adliye düzeni, hangi davanın hangi mahkemede görüldüğü ve ilçenin mahalle yapısı için Kartal avukat sayfamıza bakabilirsiniz. O sayfada ayrıca hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) konusu ayrıntılı olarak ele alınmaktadır.

Sıkça Sorulan Sorular

1. Kartal’da boşanma davamı hangi mahkemede açarım?
Boşanma davaları aile mahkemesinde görülür; Kartal bakımından dosya kural olarak İstanbul Anadolu Adliyesi’nde açılır. Yetkili yer, eşlerden birinin yerleşim yeri ya da eşlerin davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yerdir (TMK m.168). Yargı çevresi mahkeme türüne göre değişebildiğinden, dosyanızın hangi adliyede kayıtlı olduğunu e-Devlet üzerinden UYAP Vatandaş Portalı’ndan doğrulamanız yerinde olur.

2. Eşim boşanmak istemiyor, tek başıma boşanabilir miyim?
Karşı tarafın rızası boşanmanın şartı değildir. Anlaşmalı boşanma için birlikte başvuru gerekir; anlaşma yoksa dava çekişmeli olarak yürür ve dayanılan sebebin ispatlanması aranır. Uygulamada en sık dayanılan sebep evlilik birliğinin temelinden sarsılmasıdır (TMK m.166). Zina ve hayata kast gibi özel sebeplerde ise dava hakkı, sebebin öğrenilmesinden itibaren altı ay ve her hâlde beş yıl geçmekle düşer; affeden tarafın dava hakkı yoktur (TMK m.161, m.162).

3. Boşanmadan önce arabulucuya gitmem gerekiyor mu?
Hayır. İşçilik alacağı, ticari alacak, kira ve kat mülkiyeti gibi alanlarda dava şartı olan arabuluculuk, boşanma, velayet ve nafaka davaları için öngörülmemiştir. Kanun ayrıca aile içi şiddet iddiası içeren uyuşmazlıkların arabuluculuğa elverişli olmadığını belirtir (6325 s.K. m.1/2). Doğrudan aile mahkemesine başvurulur.

4. Şiddet görüyorum ama elimde rapor ya da kayıt yok; yine de başvurabilir miyim?
Evet. 6284 sayılı Kanun kapsamında koruyucu tedbir kararı verilebilmesi için şiddetin uygulandığı hususunda delil veya belge aranmaz; önleyici tedbir kararı da geciktirilmeksizin verilir (m.8/3). Başvuru en kolay ulaşılabilecek yer hâkiminden, mülkî amirden ya da kolluktan — karakol, savcılık, kaymakamlık veya aile mahkemesi — yapılabilir; ŞÖNİM yedi gün yirmi dört saat esasıyla çalışır. Bu başvurulardan harç, posta gideri veya benzeri hiçbir masraf alınmaz (m.20).

5. Boşanınca evi ve arabayı ikiye mi böleriz?
Mal paylaşımı boşanma kararıyla kendiliğinden olmaz; mal rejiminin tasfiyesi ayrı bir davanın konusudur. Yasal rejim olan edinilmiş mallara katılmada mallar fiilen ikiye bölünmez; her eş, diğerinin artık değerinin yarısı üzerinde alacak hakkı sahibi olur ve alacaklar takas edilir (TMK m.236). Evlenmeden önce sahip olunanlar ile miras yoluyla edinilenler kural olarak kişisel maldır. Boşanmada mal rejimi, karar tarihinden değil dava tarihinden geçerli olmak üzere sona erer (TMK m.225).

Kartal’da dikkat edilmesi gereken yerel ayrıntılar

Eşlerden biri Adalar, Beykoz ya da Şile’ye geçerse

İstanbul Anadolu Adliyesi yalnızca Kartal’a değil, yakadaki ilçelerin tamamına bakan merkez adliyedir. Bunun yanında Adalar, Beykoz ve Şile adliyeleri bu merkeze bağlı mülhakat adliyelerdir; merkeze bağlı olmaları, aynı binada bulundukları anlamına gelmez. Bu üç yer ayrı adliyelerdir ve ayrı adreslerdedir.

Ayrı yaşamaya başlandıktan sonra taraflardan biri bu çevrelerden birine yerleşirse, duruşmaya gidilecek yerin kendiliğinden değişmediği bilinmelidir. Dosyanın hangi adliyede kayıtlı olduğu, elinize ulaşan davetiyenin üzerindeki mahkeme adı ve dosya numarasından okunur; taşınma bildirilmediğinde ise yazı eski adrese çıkar ve duruşmadan haberdar olunmaz.

Aile mahkemeleri Kartal’daki bu merkez adliyededir ve boşanma, nafaka, velayet, kişisel ilişki ile mal rejiminin tasfiyesi istemleri burada karara bağlanır. Mülhakat adliyelerin bulunduğu çevrelere yerleşilmiş olması, dosyanın kendiliğinden oraya taşınacağı anlamına gelmez; hangi yerin mahkemesine başvurulacağı ayrı bir konudur ve dilekçe yazılmadan önce netleştirilir.

Eski tapu kaydındaki mahalle adı bugünkü listede yok

Kartal bugün yirmi mahalleden oluşur. Buna karşılık tapu kayıtlarında geçen “Aşağı Mahalle” bugünkü resmî listede yer almaz. Mal rejimi konuşulurken bakılan belgeler çoğu kez eski tarihlidir ve kayıttaki mahalle adı, bugün kullanılan adla örtüşmeyebilir.

Bunun pratik sonucu şudur: taşınmaz yalnızca mahalle adıyla aranırsa bulunamaz ya da başka bir taşınmaz bulunur. Aramanın ada ve parsel bilgisi üzerinden yapılması, adın zaman içinde değişmiş olmasından etkilenmez. Evlilik içinde alınan bir taşınmazın eski ve yeni kayıtlarının birlikte çıkarılması, hangi değerin hangi tarihte edinildiğini göstermek bakımından da gerekir.

Taraf ya da tanık başka bir ilde bulunuyorsa

Aile dosyalarında sık karşılaşılan durumlardan biri, dinlenecek kişinin başka bir ilde oturmasıdır. Böyle hâllerde dinleme talimat yoluyla yapılır ve dosya, talimat mahkemesinden yanıt gelinceye kadar bekler. Bu bekleme, Kartal’daki duruşma günü ne kadar iyi planlanırsa planlansın kısalmaz.

Başka ilde bulunan taraf bakımından ise görüntülü katılım istenebilir; ancak bu talebin duruşma gününden önce yapılması gerekir. Gün geldiğinde söylenen bir istek çoğu kez karşılanamaz ve celse boşa geçer. Tebligatın yurt dışına çıkarılması gereken hâllerde bekleme daha da uzar; tarafın yurt dışı adresi biliniyorsa bunun baştan bildirilmesi, dosyanın seyrini doğrudan etkiler. Bu bekleme dönemlerinde dosyaya sunulacak belgelerin tamamlanması, sonraki celsede kaybedilecek bir gün daha çıkmasını önler.

İlgili sayfalarımız

Kartal’da diğer alanlar. iş davaları, kira ve tahliye davaları, icra takibi ve haciz ile ceza soruşturması konularında ayrı sayfalarımız bulunur.

Aynı yargı çevresindeki ilçeler. İstanbul Anadolu Adliyesi yargı çevresinde yer alan Maltepe, Pendik ve Sancaktepe için de aynı konuyu ayrı sayfalarda ele aldık. Yakındaki Adalar için de ayrı sayfalarımız bulunur.

Genel anlatım ve adliye bilgisi. Konunun ilçeden bağımsız genel anlatımı için Aile Hukuku sayfasına bakabilirsiniz. İstanbul Anadolu Adliyesi rehberi sayfamızda binanın adresi, ulaşımı ve birimleri anlatılmaktadır.

Büromuz

Kadıoğlu Hukuk ve Arabuluculuk Bürosu Küçükçekmece’dedir; Kartal ve aynı yargı çevresindeki dosyalar da takip edilmektedir. Durumunuzu görüşmek için iletişim sayfamızdaki bilgilerden ulaşabilir, nereden başlayacağınızı bilmiyorsanız ne yapmalıyım sayfamıza bakabilirsiniz.